Forum Stats Test Link Test Link Test Link Test Link
Forumlar » Genel » Türk Mitolojisi » (a-3)Azrail

Yazar Mesaj   #903  2015-12-17 23:16 GMT  

Online status admin



Administrators



Mesaj: 1948
Şehir: Ankara
Ülke:
Meslek: Site Yöneticisi
Yaş:

Azrail

 

Ölümün baş meleği sayılan Azrail'e Türk halk anlatım­larında efsanevi bir yaratığı andıran özellikler yüklenmiştir. Dede —»Korkut Kitabında kahraman Deli »Dumrul bir bö­lümde Azrail'e karşı çıktığında, Azrail ona, daha sonra gü­vercine (—»Kuşlar) dönüşmek için önce bir yaslı olarak gö­rünür. Bu anlatım, sihirli öğelerle bezenen değişik yorum­larla bugünlere kadar korunmuştur: Deli Dumrul hikâye­sinde Azrail, Yunan mitolojisindeki Thanatos'un rolündedir.

 

Türk halk kozmogonisi insanın yaratılışında da Azrail'e özel bir rol yüklemiştir: üç baş melek Cebrail, Mikail ve İsra­fil insan vücudunu yoğurmak için çamur getirmek üzere Tanrı tarafmdan arka arkaya dünyaya gönderilir ancak, toprağın ağlamasından üzüntü duyduklan için eli boş dö­nerler. Toprak, günahlarından dolayı korkunç cezalara çarptırılacağı için insanlığın geleceğine üzülür. Son olarak gönderilen Azrail, diğerleri gibi yapmayıp ağlayan toprağa aldırmadan çamuru alarak geri döner. Bu acımasızlığı ona "Can alıcı" görevinin verilmesini sağlar; Azrail günlük dilde hala bu tanımla anılır.

Dede Korkut Kitabında anlatılan epik gelenekte Azrail kırmızı kanatlarıyla tasvir edilir. Eski Deli Dumrul anlatımının çağ­daş bir yorumunda, Azrail'in kurbanının canım en derin­deki bağırsaklarından alabilmek için bir çengel kullandığı görülür. Çocukların canlarını kendine çekebilmek için de, onlara kırmızı bir elma uzattığı yollu bir inanış da vardır. Halk tasvirlerinde "elma"nın bu özelliğiyle kullanılması, Hristiyan aktarımlarında ölümün çocuğa yaklaştığında ona elma ikram etmesi ile benzeştirilebilir.

Rossi 1952, 175-80; Boratav 1951, 58-79; Boratav 1959, 382­85; Boratav 1973, 33 ve sonrası; Ruben 1944, 230-38; PhTF, 100; Saygı 1955, TFA No. 191,1955.

 

----------------------------------------------------

KAYNAK:Pertev N. BORATAV, a.g.e


__________________