Forum Stats Test Link Test Link Test Link Test Link
Forumlar » Genel » Seğmen Ruhu » 23-Seğmen ve Hacı Bayram-ı Veli

Yazar Mesaj   #2161  2016-09-06 01:47 GMT  

Online status admin



Administrators



Mesaj: 1953
Şehir: Ankara
Ülke:
Meslek: Site Yöneticisi
Yaş:

23-Seğmen ve Hacı Bayram-ı Veli

Mustafa CEYLAN / SEĞMEN RUHU Kitabından

 

 

Hacı Bayram-ı Veli hazretleri, seğmenlerin piridir, lideridir, önderidir. Seğmenler o'nun dergâhından, öğütlerinden, nasihatlerinden hız ve ilham almışlardır. Seğmenin alperenliği ondan neş'et etmiştir. Seğmen kuralları, Yüce Veli'nin müridlerine, talebelerine ilke olarak sunduğu öğütlerin uyarlanarak, hayata geçirilmişidir.

Şimdi o yüce Velimi'zi bu bağlamda anlatmaya çalışalım.

"Bayram " özünü bildi

Bileni anda buldu

Bulan ol kendi oldu,

Sen seni bil,sen seni...”

 

Hacı Bayram-ı Veli

 

Yukarıda "bayram özünü bildi” mısrası ile başlayan dörtlük o'nun asırları delerek nesillerden nesillere ulaşan, bir ilâhi beste, bir ilâhi sır gibi akıp gelen maneviyât çağlayanından, şiirlerinden birisinin bir dörtlüğüdür. Duru, öz bir Türkçe ile duygularını dile getirmiş bulunan O ulu zat, bugün dahi sinemizde yaşamaya devam etmektedir. Bugün çeşitli makamlarda ilâhi bir beste olarak söylenen Veli'nin şiirini sunuyorum:

İLÂHİ

Bilmek istersen seni

Can içre ara canı

Geç canıda bul anı;

Sen seni bil, sen seni.

 

Kim bildi ef'alini

Ol bildi sıfatını

Anda gördü zatını

Sen seni bil sen seni.

 

Görünen sıfatındır

Anı göre zatındır

Gayri ne hacetindir

Sen seni bil, sen seni.

 

Kim ki hayrete vardı,

Nura müstâğrak oldu,

Tevhid zatı buldu;

Sen seni bil, sen seni.

 

"Bayram" özünü bildi

Bileni anda buldu

Bulan ol kendi oldu,

Sen seni bil, sen seni..."

 

Hacı Bayram-ı Veli

 

İşte şiirlerin hası budur. "Bilmek, bulmak, olmak..." altın zincirinin ışık halkalarından parlayan dizeler bunlar... Doğrudan doğruya nefsanî duyguların kayıt altına alınarak,ışığa koşulmasının türküsüdür.

Seğmenin manevî dünyasının ezelî ve ebedî parlayan bir yıldızı olan Hacı Bayram-ı Veli'nin “BİLMEK ,BULMAK, OLMAK” felsefesi seğmenlerin  seğmen olmasını sağlar. Seğmen, bilirse, bulursa, olursa seğmen olur. Aksi takdirde kişinin hamlıktan kurtulması mümkün değildir.

Onun için seğmenler, içinde en'am bulunan, gümüşten yapılmış dört köşe bir kutucuk olan “hamailleri” boyunlarında eksik etmemişlerdir.

Seğmeni batının şövalye veya herkülünden ayıran en önemli hususiyet, seğmenin manevîyat dünyasıdır. Piridir. Yani Hacı Bayram erenliğidir. "Ölürsem şehit, kalırsam gazi" düşüncesini yüreklere mübârek bir fidan gibi diken ve onu sürekli sulayan yüce bir Veli'dir.

Cenab-ı Allah (C.C) kıyamet gününe kadar yeryüzüne Veli'lerini göndermektedir, gönderecektir. Bu hak yolunun önderleri, muhabbet ehli, iman ehli insanlar yetiştirmek suretiyle, yeryüzünün çirkeflikten, bataktan kurtulması için çalışırlar. Yüce Mevlâ'mızın en mükemmel yaratığı olan insanı, bu sevip yarattığı insanı kötülüklerden korumak için, her iki dünyada da bahtiyar kılmak için, evliyâlar ve veliler gönderecektir. Bundan tabii ne olabilir ki?.. Öyle değil mi?..

Sözümüzün burasına bir gül daha koyalım.

Ve O yüce zatın şiirini daha taktim edelim.

İLÂHİ

N'oldu bu gönlüm,n’oldu bu gönlüm?

Derdü gam ile doldu bu gönlüm;

Yandı bu gönlüm, yandı bu gönlüm,

Derdine derman buldu bu gönlüm.

 

Yan ey gönül,yan ey gönül, yan

Yanmadan oldu derdine derman

Pervâne gibi, pervâne gibi

Şem'ine aşkın yandı bu gönlüm.

 

Gerçi ki yandı, gerçeğe yandı,

Rengine aşkın cümle boyandı.

Kendude buldu, kendude buldu.

Maksudunu hoş buldu bu gönlüm.

 

Sevâdı âzam, sevâdı azâm;

Belki oluptur arşı muazzam

Meskenî cânan, meskenî cânan

Olsa acep mi şimdi bu gönlüm.

 

Seyri billâhtır, seyri billâhtır

Limaallahtır, fenafillâhtır.

Ayinesinde, ayinesinde

Gerdi sivâyı buldu bu gönlüm...

 

Hacı Bayram-ı Veli

İşte Hacı Bayram gülü dev şiirlerden birisi de bu...

Türk şiirinde milyonlarca gönül şiiri vardır. Belki de bu şiir en önde gelen, zirve şiirlerinden birisidir. Bu Hacı Bayram, gönlünün tasviridir.

Hacı Bayram-ı Veli Hazretleri (k.s) talebelerine 4 önemli hususta tavsiyelerde bulunmuştur.

1-Sabırlı olmak

2-Geniş ve ferah bir akla sahip olmak

3-Temiz bir haya sahibi olmak

4-Tevfik çeşmesinin esrarına ulaşmak için ilm-i nafi sahibi olmak 4.a) Ahdini muhafaza etmek

4.b) Va'dinde vefa göstermek

4.c)Dergâh-ı Hakk'a bağlılık ile, müsahade ve riyazet ile belâlara tahammül etmek

4.d) Her halini gizli tutmak

4.e)Her ne halde olunursa olunsun zikre devam etmek

4.f) Allah için iş yapa, Allah için konuşa.

Seğmen sabırlıdır. Seğmen, geniş ve ferah bir akla sahiptir. Seğmen, temiz hâyâ sahibidir. Seğmen, ahdini muhafaza eder. Seğmen, va'dinde vefa gösterir. Seğmen Hakk dergâhına bağlıdır ve müsahade ve riyazet ile belâlara tahammül eder. Seğmen, kendine ait özel her halini gizli tutar. Seğmen, her ne halde olursa olsun zikre devam eder. Allah kelâmını ağzından düşürmez. Seğmen, Allah için iş yapar, Allah için konuşur. Ve seğmen işte budur. Seğmenliğin birinci öncelikli kuralları da bunlardır.

Seğmen'in "seğmen alayı düzmesi"'ndeki başarısı, tüm yaşantısı boyunca bu kurallara uygun olarak hareket etmiş olmasındadır.

Seğmen, Hacı Bayram'ın manevî koruyucuğu altındadır. Seğmen düşman süngüsüne göğsünü bu nedenle siper eder.

Şimdi, ogüzellikler şelâlesi Veli yüreğinin bir seslenişini daha, yani bir şiirini daha aktaralım :

 

"Efakrü fahri, alfakrü fahri

Demedi mi ol âlemler fahri

Fahrini zikrin, fahrini zikrin

Mahvü fenâda buldu mu gönlüm?

 

Bayramı indi, Bayramım imdi

Bayram edersin yâr ile şimdi

Hamdü senada, hamdü senada

Bayram edüptür yâr ile gönlüm...”

 

Hacı Bayram-ı Veli

İşte, Hacı Bayram gönlünün nasıl yanıp tutuştuğunu, nasıl aşkın rengine boyandığını ve ilâhi aşkın boyasıyla boyanan gönülle yâr ile nasıl bayram ettiğini, bayram neşesini anlatıveriyor. İstanbul'u fethedecek komutanın Şehzade Mehmet ( Fatih) olacağını, yıllar-yıllar önce Osmanlı Saray'ına müjdeleyen Hacı Bayram yüzlerce talebe yetiştirmiştir. Fatih'in hocası Akşemseddin, O'nun talebelerinden birisidir. Hazreti Eyyub'un kabristanını keşfeden, İstanbul'a surlardan Fatih'le birlikte giren Akşemseddin…

Fetih,Türk milletinin asırlar boyu bütün dünyaya ezberlettiği kendine has  bir özelliğidir.

Ancak, fetih sonrası, fethedilen yerde toplum düzeninin sağlanması, insanların hür ve mutlu yaşamaları, inanç ve törelerini yaşamalarında özgür olmaları gerekliydi. İşte Türk-İslam felsefesi fetih sonrasında böyle davranmıştır. O sebeple, asırlarca Osmanlı-Türk hâkimiyetinde yaşamış fakat bugün milli sınırlarımız dışında kalmış topraklardaki insanlar, hasretle Türk- o güzel günleri yâd etmektedirler.

Seğmen baskıcı değildir. Özgürlükten yanadır. Seğmen insanı insan olarak ve Allah'ın yarattığı en mukaddes varlık olarak bilir.

Seğmenle Hacı Bayram Türk'ün abîdeleşmiş sembolüdür.

Hacı Bayram-ı Veli' nin bir şiirini daha sunmak istiyorum.

 

"Ben dahi bu taş ve toprak arasında yapıldım” diyen ve Arifler sözünü hatırlatan bu şiiri de şöyledir:

"Çalabım bir şar yaratmış

İki cihan arasında

Bakıcak didar görünür

Ol şarın kenaresinde.

 

Nâgihan bir şara vardım

Ol şarı yapılır gördüm

Ben dahi bile yapıldım

Taş ve toprak arasında

 

Şakirtleri taş yonarlar

Yonup üstâda sunarlar

Mevlâ'nın adını anarlar

Taşın her bir pâresinde.

 

Ol şardan oklar atılır,

Gelür canlara batılır;

Arifler sözü satılır

Ol şarın pâresinde..."

 

Hacı Bayram-ı Veli

 

Hacı Bayram-ı Veli ( K.S) müridlerine 25 maddeden meydana gelen nasihatları bilinmektedir. Bu nasihatler, İmamı Azam'ın talebesi Ebu Yusuf'a da nasihatları olarak da bilinir.

1-NEDAMET: Gaflette geçirilen günah dolu günlere...

2-İLİM ÖĞRENMEK, ÖĞRETMEK VE İLMİYLE AMEL ETMEK.

3-a) ZİKRE DEVAM ETMEK

b)ALİMLERLE GÖRÜŞMELER HARİÇ, HALKTAN HALVETE ÇEKİL

c)SÜKUTU ELDEN BIRAKMAMAK, NEFİSLE MÜCADELE ETMEK

4-HAKULLAHI EMRİ İLÂHİYİ BÜTÜN AHVALDE EDEBE RİAYETLE İFA ETMEK

5-HER İŞİ MEŞVERETSİZ YAPMAMA

6-ÜSTAD VE KÂMİL İNSANLARIN NASİHATLARINDAN AYRILMAMA

7-DİL VE KALBİN AYNI OLMASI, KALBİN ÖLÜMÜ

8-SADAKAT SAHİBİ OLMAK

9-DİL VE KALBİN KÖTÜLÜKLERDEN KORUNMASI

10-EDEBİN İSTİ'MALİ

11-a) Çok acıkmayınca yemek yememe

b)Çok susamayınca su içmeme

c)Uykuya meyyal olmamak

12-Kadın meclislerinden içtinab

13-Başını dik tutarak yürümeme, ayaklara bakarak yürüme

14-Daima teharet halinde bulunma

15-GAFİLLERİN MECLİSLERİNDEN KAÇINMAK

16-DÜNYA KELAMINI DİNLEMEKTEN KAÇINMAK

17-İTİRAZDAN FİRAR, TESLİMİYET HALİNDE OLMAK

18-NİKAHI YERİNE GETİRMEK

19-KENDİNDEN OLMAYAN ZÜMRELERLE MÜNAZAA ETMEMEK

20-AZARLAMA VE HİTABI TERKETMEK

21-NEFSİ BAŞIBOŞ BIRAKMAMAK

22-KİBİRDEN İÇTİNAB

23-GÖSTERİŞ VE GÖRÜNÜŞTEN İÇTİNAB

24-HASETTEN İÇTİNAB

25-ZİKİR YAPARKEN DİKKATİNİ, GÖZÜNÜ, KULAĞINI GAYRIYA ÇEVİRMEMEK

Hacı Bayram-ı Veli Hazretleri'nin yaşadığı dönem içerisinde uyguladığı iktisadi sistem ile alâkalı ciddi bir araştırma ve incelem yapılması görünüşündeyim. Çünkü, gerçekten İslama uygun ve bize has bir iktisadî sistem uygulanılmıştır. Çalışmaya ve üretmeye, yardımlaşmaya bağlı bir sistem.

Ve sözümüzün burasında O'nun güzel şiirlerinden birisiyle gülden bir nokta koyalım.

"Bir ulu imarettir,

 Alma başa sevdayı

Benim maksudum âlemde

Değildir, lâkin illa Hu!..

 

Değildir hûr-i vu gılman

Ne cennet, ne köşk, ne de rıdvan

Bu benim gönlüme sultan

Değildir lâkin illâ Hu!..

 

Anın nakşi hayalinden

Cihan bir zerre olmuştur.

Nazar etsen zerreden

Görünmez lâkin illâ Hu!..

 

Bu Bayrâmî; eğer

İdrâk edersen sen bu âlemde

Bu sırrın sırrına kimse

Eremez lâkin illâhi Hu!..”

 

Hacı Bayram-ı Veli'nin yukarıda sunduğumuz 25 maddelik nasihatleri seğmenlerin vazgeçilmez kural ve ilkeleridir.

 

Seğmen, kâmil insandır.

Asıl adı Numan olan ve Ankara'mızın Çubuk Çayı kenarındaki Solfasol ( Zülfadıl Köyü'nde 1352 yılında dünyaya gelen, Koyunluca Ahmet Efendi'nin üç oğlundan birisi olan Hacı Bayram-ı Veli, günümüzün profesörüdür. Dev bir ilim adamıdır. Aynı zamanda bir gönüller sultanıdır. Türk milleti'nin "Alp Erenler " ordusunu kahramanlarından birisidir. Ankara'da Kara Medrese'de dersler veren Şeyh Hamiddüddin Aksarayî (Somuncu Baba)' nın talebesi olan Hacı Bayram-ı Veli'dir. Veli, sahip      demektir. Veli Peygamberlerin varisidir. Allah'ın

sevgililerinden birisidir. İrşad makamında bulunarak, insanlara nurlar yağdıran demektir. Yüzde yüz Türk kökenli yepyeni bir yol çizen, cihana ismini nakşetmiş 12 ışık ve aşk liderinden birisidir. Cihana ismini nakşetmiş 12 aşk ve ışık yolunun 4'ünü Türkler kurmuştur. Allah ve Peygamber dostları yetiştiren bu 4 Türk yolundan birisi olan Bayramilik, kendi adıyla ışıklar saçmıştır. Ve Türk ulusuna zaferler kazandırmışlardır. Dertlere, deva, düşkünlere yardım, toplum bilincinin gelişerek, karşılıklı dayanışma içerisinde bulunma, insanı insan bilerek, sevgi ve şefkat halkalarını insanlar arasında geliştirme ülküsnü taşıyan "Bayramîlik", Hacı Bayram'ın çizgisidir...

 

Seğmen'i manevilîk potasında yoğuran bayramilîktir. Seğmen'i ben'lik kıskacın'dan çıkmazından çekip çıkardıktan sonra " biz " denilen engin okyanuslara ulaştıran bayramilîktir...

 

Bayramilîk, yüce Veli'nin ilkelerinden oluşmuştur.

Seğmen'in kâmil insan olarak, millet ve memleket hizmetinde canını hiçe saymasının sırrı budur. Seğmen'i alperen yapan budur...


__________________